‘Bakanlık, çok merkezli Covid-19 çalışmalarına izin vermiyor’

Koç Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları Bölüm Başkanı ve Türkiye Bilimler Akademisi üyesi Prof. Önder Ergönül, Sözcü TV’de Nevşin Mengü ile Özel

KRONOS 22 Mayıs 2020 GÜNDEM

Koç Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları Bölüm Başkanı ve Türkiye Bilimler Akademisi üyesi Prof. Önder Ergönül, Sözcü TV’de Nevşin Mengü ile Özel Haber’e konuk oldu.

Koronavirus (Covid-19) salgınına ilişkin halktaki bağışıklık oranı, salgına ilişkin araştırmaların hükümet tarafından yasaklanmasına dair değerlendirmelerde bulunan Prof. Önder Ergönül, önemli açıklamalar yaptı.

BİLİMSEL ÇALIŞMA YAPMAK İÇİN SAĞLIK BAKANLIĞI’NDAN İZİN ALMA ZORUNLULUĞU 

Ergönül, koronavürus ile dünya tıp literatüründe on binlerce makale olduğunu, Türkiye’nin ise bu çalışmalar noktasında yetersiz kaldığını belirterek, bunun sebebinin ise hem Türkiye’nin yazı geleneğinin güçlü olmaması hem de bu konuda bilimsel çalışma yapılması için Sağlık Bakanlığı’ndan izin alma zorunluluğundan kaynaklandığını açıkladı.

‘SAĞLIK BAKANLIĞI ÇOK MERKEZLİ ÇALIŞMALARI KABUL ETMİYOR’

Türkiye’de de makalelerin olduğunu fakat bunların az sayıda ve çok önemli yayınlar olmadığını belirten Prof. Ergönül, “Bilimde çok temel bir kural vardır, söz uçar yazı kalır, sözle yürümez bu işler” dedi.

Sağlık Bakanlığı’nın çok merkezli çalışmaları kabul etmediğine dikkat çeken Prof. Önder Ergönül, Bakanlıpın üniversiteler arası işbirliğiyle hazırlanmış çalışmalara izin vermediğini aktardı.

Bilim insanları olarak yaşanan durumu yazmak istediklerini ancak bu tutumun engelleyici olduğunu ifade eden Prof. Ergönül, “Türkiye’nin bütünü açısından bu karar iyi bir karar değil. Kimse bu kararı savunamaz. Herkes için, hükümet için de iyi yayınlar yapılması gurur verici olur.”

‘BAKANLIĞIN BUNU NEDEN YAPTIĞINI ANLAMIŞ DEĞİLİZ’

Ergönül, Mengü’nün “Bakanlık burada tarafgir mi davranıyor? Kendisine yakın çalışmalara izin verdiği, bunlar muhaliftir diye bilim insanlarına izin vermiyor mu?” sorusuna şu yanıtı verdi:

“Henüz bilmiyoruz. Bakanlığın bunu neden yaptığını anlamış değiliz. Neden böyle bir noktaya gitti…Kimi zaman ‘iyi niyetli bir şekilde yapıyoruz bunu’ diyorlar şeklinde açıklama yapıyorlar. Ama iyi niyetli de olsa neden böyle bir şeye başvurulsun. Çünkü etik kurullarımız var bizim. Etik kurullarımız karar verir, olumsuz bir şeyse, olumsuzluk değerini bulur…”

‘DAHA ÖNCE BÖYLE BİR ŞEY YOKTU, BAKANLIK ÖZGÜVENLİ HAREKET ETMELİ’

“En nihayetinde bu işleri yavaşlatıyor. Makalenizi yazacakken izin alıyorsunuz.

Daha önce olmayan bir ek prosedür ortaya çıkmış durumda. Bakanlığın özgüvenli hareket etmesi lazım. Bunu hak ediyor ama niye yapmıyor bunu anlamıyoruz. Burası eksik.”

Kabul edilen projelerimize devam ediyoruz ama kabul olmayan projeler var, rafa kalkıyor. Geçmişte böyle izin almalı merkezi sistem hiçbir dönem olmamıştı.”

‘SUÇLU POZİSYONA DÜŞÜRÜYORLAR, NEDEN KONUŞTUN DİYORLAR’

“Bu adım böyle yürümeyecek” diyen Ergönül sözlerinin devamında şunları söyledi:

“Bu arada herkes böyle düşünüyor. Konuşanlar da suçlu pozisyonda. Vay efendim niye konuştu oluyor. Ama bu herkesin aklından geçen. Sanılmasın ki kimse ses çıkarmıyor, “Oh ne güzel oldu, tabi ki böyle olmalı” diyen insan yok. Diyemez zaten, bir bilim insanı bunu diyemez. Bilim insanı denetlenmeye açıktır, saydamlığa açıktır. Bir proje kabul edilmeyebilir ama bunu tartışırsınız.”

‘TARTIŞMANIN OLMAMASI İNSANI ÜRKÜTÜYOR’

“Tartışmanın olmaması insanı ürkütüyor. Bu bilim insanlarını şevkini kıran…Tam tersine cesaretlendirme gerekirken, destek olmak gerekirken, bilimsel açıdan bunu yaptık, hadi bunu yazalım demek dururken neden böyle yaptık bunu açıklayamıyorum açıkçası.”

İSTANBUL’DAKİ BAĞIŞIKLIK ORANI YÜZDE 15 

Salgına karşı halkın bağışıklığa dair de açıklama yapan Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ergönül, “Çok büyük bir dalga beklemiyor hiçbir ülke. Önceki gibi bir dalga beklemiyoruz, iniş var. Ama küçük kümeler, gruplar, insanlar da olacaktır. Sonbaharda da olacaktır. Hatta 2021’de de olabilir ama böyle büyük bir dalga beklemiyoruz. Diğer ülkelerde de ülkemizde hastalık öğrenildi, en azından nasıl mücadele edileceği öğrenildi. Bu çerçevede bu süreçte yavaş yavaş mücadele edilecek. Böyle ilerlenecek.

İstanbul’da bağışıklık oranı yüzde “15’tir, Anadolu’da bu daha da düşecektir. Madrid’de yüzde 15.”

‘BAĞIŞIKLIK, YÜZDE 60 OLDUĞUNDA SAĞLANIYOR’

“New York en yüksek yüzde 20 olarak bildirdi ama yüzde 60’a kadar yolumuz var. Yüzde 60 olduğunda o bağışıklık sağlanıyor. O yüzden hem o bağışıklığın sağlanması hem de sürecin öğrenilmesi, insanların alışmaları çok önemli. İyi gidiyor ama deneme yanılma, sürecin adı bu. Bu kaçınılmaz.

Tanısında problem var, tedavisinde problem var. Aşı yok, doğru düzgün anti-viral bir ilaç yok. Tüm dünya olarak problemlerimiz ortak. Özgüvenli hareket edelim. Yani biz Türkiye olarak çok kötü durumda değiliz. Dünya içinde kendimizi iyi yerde konumlandıralım. Üstelik bizim sağlık ordumuz çok güzel bir sınav verdi. Bununla gurur duymalıyız.”